• Merhaba, en keyifli Türkçe genel forum sitesi Dipsiz Forum'a hoş geldiniz! Sitemizi REKLAMSIZ ve tüm özelliklerinden faydalanarak kullanmak için sadece 3 saniye süren ücretsiz kayıt işlemiyle aramıza katılın.

Enerji krizi: Karanlık kentlerin faydaları

Lukas

autumnus
Kayıt tarihi
13 Eylül 2022
Mesaj
388
Tepkiler
535
Artan enerji fiyatları nedeniyle Almanya'da şehirler giderek karanlıklaşıyor. Enerji tasarrufu amacıyla alınan bu karardan çevreciler memnun.

Enerji fiyatlarındaki artış nedeniyle alınan tasarruf önlemleri çerçevesinde Almanya'nın birçok şehrinde belediye binaları, müzeler, kütüphaneler gibi simgesel yapılar, anıtlar ve önemli binalar artık geceleri ya sınırlı olarak aydınlatılıyor ya da tümüyle karanlığa gömülüyor. Hatta bazı belediyeler, sokak lambalarında bile kısmî tasarrufa gidiyor.

63042282_906.jpg


Örneğin başkent Berlin'de toplam 200 kadar yapıyı aydınlatan spotlar tümüyle kapatıldı. Zafer Sütunu ya da Berlin Katedrali gibi simge yapılar da bu uygulamadan nasibini alarak geceleri karanlıkta kalıyor. Kentte 1 Eylül'de yürürlüğe giren Enerji Tasarrufu Yönetmeliği ile kamu binalarının dışarıdan aydınlatılması da yasaklanırken, neon ışıklı tabela ve reklam panolarının sadece birkaç saat yanmasına izin veriliyor.

Tarihî Weimar şehrinde ise sokak lambaları, güneşin batış saatine göre akşamları 30 dakika daha geç yanmaya başlıyor ve sabah da yine güneşin doğuşuna bağlı olarak 30 dakika daha erken kapatılıyor. Almanya genelindeki irili ufaklı pek çok şehirde buna benzer tasarruf tedbirleri giderek yayılıyor.

Kapalı ışıklar hava kirliliğini azaltıyor​

"Uluslararası Karanlık Gökyüzü Derneği" adlı sivil toplum kuruluşu, her gece ABD'deki tüm dış mekân aydınlatmalarının yaklaşık üçte birinin, herhangi bir fayda sağlamadan yandığını tahmin ediyor. Enerji krizi ve artan fiyatlardan önce de Amerikan kamuoyunda tartışılan bu israfın önlenmesi durumunda, yaklaşık 3 milyar dolar tasarruf sağlanabileceği öngörülüyordu. Almanya için buna benzer somut bir veri mevcut değil. Ancak şurası kesin ki, halihazırda dünya çapındaki ana enerji kaynağını fosil yakıtlar teşkil ediyor. Bu nedenle sadece gereksiz ışıkları kapatmak bile, hava kirliliğini ve zararlı emisyonları hatırı sayılır oranda azaltmaya yardımcı olabilir.

Neden karanlığa ihtiyacımız var?​

Geceleri ortalığın yeterince karanlık olması, aslında sağlığımız için oldukça yararlı. Araştırmalar, göz hastalıkları, uykusuzluk, obezite ve hatta depresyonun, büyük ölçüde yapay ışıkla bağlantılı olduğunu ortaya koyuyor. Yatmadan önce ekranlardan ve beyaz LED ışık kaynaklarından maruz kalınan aşırı aydınlık, gözleri yoruyor ve uyku ritmini bozuyor.

Burada özellikle bir hormon, büyük öneme sahip: Melatonin. Potsdam Jeolojik Araştırma Merkezi’nden Dr. Christopher Kyba, "Ağırlıklı olarak vardiyalı çalışanlar başta olmak üzere, mekânlarımızda çok fazla ışığa maruz kaldığımız için bu hormonu üretemezsek, biyolojik saat sistemimizin ritmi bozulur" diyor.

Bir başka bilimsel çalışma, yapay ışığın çok olduğu bölgelerde yaşayan çocuk ve ergenlerin daha az uyuduğunu ve duygusal sorunlardan daha sık muzdarip olduğunu gösteriyor.

Hayvanlar ve bitkiler de karanlığı sever​

Aşırı aydınlatma sadece insan sağlığını etkilemiyor. Hayvanların da karanlık bir geceye ihtiyacı var. Örneğin parlak şehirlerin gökyüzünde yönlerini kolayca kaybedebilen ve bu nedenle yaşamları tehlikeye giren bazı kuş türlerinin, daha karanlık şehirlerde hayatta kalabilme şansı daha yüksek oluyor.

Benzer bir durum böcek ve sinekler için de geçerli. Yaz aylarında lambaların kapatılması, pek çok böcek ve sinek popülasyonunun neslini kurtarabilir. Bilindiği gibi ışık, sivrisinekler, sinekler, güveler ve diğer tüm gece böcekleri için muazzam bir çekiciliğe sahip. Sadece Almanya'da her yaz yaklaşık 100 milyar böcek ve sineğin, yapay ışık nedeniyle öldüğü tahmin ediliyor.
 

Yeni konular

Top